Wakati Umesikia Uongo Mara Elfu …
Je, umewahi kusikia maneno haya, “Ni rahisi kuamini uwongo ambao mtu amesikia mara elfu moja kuliko kuamini jambo ambalo hajawahi kusikia hapo awali”?1 Bila shaka, mamilioni (au mabilioni) ya watu wamesikia maisha yao yote kwamba “dinosaur zilibadilika na kisha kutoweka mamilioni ya miaka iliyopita—makumi ya mamilioni ya miaka kabla ya wanadamu kubadilika.” Mafundisho hayo (yanayodaiwa kuwa ya kweli) basi mara nyingi huambatanishwa na vielelezo vya kuvutia vya aina zote za dinosaur—lakini kamwe si kwa binadamu yeyote. Kama tulivyoambiwa maelfu ya mara: “binadamu hajawahi kuishi na dinosaur” (na ikiwa unaamini vinginevyo, wewe ni wazimu)!
Nadhani, zaidi ya swali lingine lolote ambalo Apologetics Press hushughulikia, tunapata ukosoaji zaidi kutoka kwa wasioamini kuwa kuna Mungu, wanamageuzi, na hata Wakristo wengi kutoka kwa makala na vitabu vyetu kuhusu, na (hasa!) vielelezo vyetu2 vya dinosaurs. Maoni ambayo tumepata kutoka kwa wengine kwa miaka mingi ni: “Unawezaje kuzungumza kuhusu Mungu kuumba wanyama hawa pamoja na wanadamu maelfu (na si mamilioni) ya miaka iliyopita? Je, hujui kwamba wanyama hawa huthibitisha kwamba mageuzi ni kweli?” Kisha kumekuwa na nyakati hizo za kutatanisha ambapo Wakristo wamekuwa katika makubaliano kamili kwamba Mungu kwa hakika aliumba dinosaurs na viumbe vya angani na vya majini vinavyofanana na dinosaur katika siku tano na sita za Uumbaji; lakini basi, wakati tunapoonyesha kielelezo cha kile ambacho kinaweza kuonekana, wanafikiri tumepoteza akili.
“Huwezi kuonyesha picha ya dinosaur pamoja na mwanadamu.”
“Subiri. Nilifikiri ulisema unaamini kwamba Mungu aliumba dinosaurs katika wiki ile ile ya Uumbaji ambapo Aliwaumba tembo, mamba, na wanadamu?”
“Naamini hivyo. Lakini vielelezo kama hivyo vinaonekana kuwa vya kipumbavu.”
“Kwa nini wanaonekana wajinga?”
“Sijawahi kuona kitu kama hicho …. Zaidi ya hayo, huonyeshi wanadamu na dinosaur tu katika picha sawa—unawaonyesha wakiwa karibu. Wakati mwingine unaonyesha watu wanawaua au hata kuwafuga. Hilo hakika halijawahi kutokea.”
“Kwa nini unafikiri hivyo?”
“Walikuwa viumbe wa kutisha ambao wanadamu hawangeweza kuwakaribia.”
“Ni nini kinakufanya ufikiri hivyo?”
“Kila kitu ambacho nimewahi kusoma na kutazama.”
“Ningeomba uzingatie mambo mawili. Kwanza, kumbuka kwamba ‘ni rahisi kuamini uwongo ambao umesikia mara elfu moja kuliko ukweli ambao umesikia mara moja tu.’ Na pili, tafakari uthibitisho ufuatao. Kisha jiulize: Tunapaswa kuamini na kufundisha nini, na ni aina gani ya mchoro tunapaswa kutumia ili kuonyesha ukweli wa Biblia na kihistoria?”
Muhtasari wa Ushahidi Kwamba Mungu Aliumba Dinosaurs Pamoja na Wanadamu
1. Mungu muweza wa yote, mjuzi wa yote yupo.
Ikiwa mtu haamini ukweli huu muhimu zaidi, wa msingi, kuzungumza juu ya mada ya dinosaur na wanadamu kuna uwezekano kuwa hakutakuwa na tija. Ikiwa mtu anakuja kumwamini Mungu kulingana na ushahidi wa kuwepo kwake3, anapaswa kuzingatia kwamba Mungu angekuwa na uwezo wa kuumba dinosaurs pamoja na wanadamu wakati wa juma la Uumbaji, kama Yeye angechagua hivyo.
2. Biblia ni Neno la Mungu.
Ikiwa mtu haamini ukweli huu wa pili wa msingi, mjadala wa dinosaur unaweza kuwa wa manufaa kwa kiasi fulani (kama asiyeamini angeweza kuonyeshwa kwamba maelezo ya Biblia ya Uumbaji, n.k., hayapingani na historia ya kweli na sayansi), lakini asiyeamini yaelekea angehudumiwa vyema zaidi ikiwa angetolewa kwanza na ushahidi wa uvuvio wa Biblia.4
3. Biblia inaonyesha Mungu aliumba kila kitu kwa siku sita (pamoja na wanyama na wanadamu).
Kulingana na Kutoka 20:11, “[Mimi] kwa siku sita BWANA alifanya mbingu na nchi, na bahari, na vyote vilivyomo, akastarehe siku ya saba.” Kauli hii inapatana kikamilifu na Mwanzo 1 na kila kitu kingine katika Maandiko. Mungu mwenye uwezo wote wa Ulimwengu angeweza kuumba Ulimwengu kwa njia yoyote ile Aliyotaka, kwa mpangilio wowote ule Aliotaka, na katika kipindi chochote cha wakati Alichochagua. Angeweza kuumba ulimwengu na vyote vilivyomo ndani ya miaka bilioni sita, dakika sita, au kwa sekunde moja—Yeye, hata hivyo, ni Mungu Mwenyezi (Mwanzo 17:1). Lakini swali si kile ambacho Mungu angefanya; ni kile Alichosema Alifanya. Na Alisema kwamba Aliumba kila kitu kwa siku sita.5 Kulingana na Neno la Mungu lisilo na makosa, lililopuliziwa, Muumba aliumba dinosauri na wanadamu katika siku ile ile ya Uumbaji. Hakika, katika kipindi kimoja katika historia, waliishi Duniani kwa wakati mmoja.
4. Ukweli wa kibiblia kwamba dinosauri na wanadamu waliishi pamoja mara moja unaungwa mkono na historia.
Hata wanamageuzi wamekiri kwamba watu ulimwenguni pote katika historia walizungumza kuhusu kuona viumbe vya reptilia na miili yenye magamba, migumu na mirefu; ndefu, shingo za nyoka; mikia ndefu; vichwa vya pembe, knobby, au crested; wengine wenye mbawa zinazofanana na popo; na wengine waliokwenda kwa miguu miwili, na wengine kwa minne. Ingawa bila shaka nyingi za hadithi hizi za “joka” zilitiwa chumvi kwa karne nyingi (kama vile hadithi zetu za uvuvi au uwindaji wa adrenaline mara nyingi hutiwa chumvi), maelezo haya ya “majoka” husikika kama dinosauri au viumbe wanaotambaa kama dinosaur. Lakini mwanadamu wa kisasa alianza tu kujifunza kuhusu dinosaur kutoka kwa rekodi ya visukuku katika miaka 200 iliyopita. Je! watu wengi kutoka ulimwenguni kote katika historia wanawezaje kuelezea kwa usahihi kuona wanyama wanaosikika kama dinosauri, ikiwa hawakuwahi kufanya hivyo? Ukweli ni kwamba, historia ya Biblia, kutia ndani kuwepo kwa Leviathan katika siku za Ayubu (sura ya 41), inapatana kikamilifu na yale ambayo historia imeandika.6
5. Ukweli wa kibiblia kwamba dinosauri na wanadamu waliishi pamoja mara moja unaungwa mkono na ushahidi wa kimwili.
Sio tu kwamba watu walizungumza kuhusu kuona dinosaur na viumbe wanaofanana na dinosaur (wanaojulikana kama “dragoni”) kwa maelfu ya miaka,7 pia walionyesha wanyama hawa katika michoro na nakshi zinazopatikana ulimwenguni kote.8 Wangewezaje kuonyesha wanyama kama hao mamia au maelfu ya miaka kabla mwanadamu wa kisasa hajajifunza kuhusu viumbe hawa kutoka kwenye rekodi ya visukuku? Kwa mara nyingine tena, ushahidi unaunga mkono ukweli wa Biblia kwamba Mungu aliumba kila kitu (ikiwa ni pamoja na dinosauri na wanadamu) kwa siku sita.
6. Mifupa ya dinosaur imegunduliwa ikiwa na tishu laini ndani yake.
Katika miaka 20 iliyopita, wanasayansi wengi wameripoti kugundua aina mbalimbali za mifupa ya dinosaur kutoka duniani kote ambayo ina vipande vya protini vilivyoharibika, ikiwa ni pamoja na kolajeni, himoglobini, elastin, na laminin.9 Matokeo hayo yanapatana kikamilifu na muundo wa Uumbaji: Mungu aliumba dinosauri na wanadamu, si mamilioni ya miaka iliyopita, lakini maelfu ya miaka iliyopita, katika siku hiyo hiyo ya Uumbaji.
7. Umri wa miaka milioni (au bilioni) wa miamba na visukuku unatokana na mawazo yasiyothibitishwa (na yasiyoweza kuthibitishwa).
Wanamageuzi hawajawahi kuthibitisha kwamba mabaki ya dinosaur yana umri wa mamilioni ya miaka, na kwa hakika hawajaonyesha kwamba miamba fulani ina mabilioni ya miaka. Tarehe kama hizi zote zimeundwa kutoka kwa mbinu mbalimbali za kuchumbiana kulingana na dhana.10 Ni sehemu ya hadithi ya mageuzi na si ukweli halisi. Mifupa na visukuku ni hali halisi ya kimwili; kalenda ya matukio ya miaka bilioni ya mageuzi imekuwa tu nadharia ambayo haijathibitishwa (na mbaya wakati huo).
8. Wanadamu wameingiliana na kila aina ya wanyama katika historia, kwa nini ni vigumu sana kuamini kwamba wao pia walitangamana na dinosaur?
Chora picha ya mwanamume mdogo akiwa amepanda tembo mwenye uzito wa pauni 15,000, na hakuna aliye na tatizo nayo. Chapisha picha ya mwanamke katika Sea World akiweka kichwa chake ndani ya mdomo wa nyangumi mkubwa mwenye uzito wa pauni 6,000, na watu wengi leo wanaelewa ukweli wa hali hiyo, ingawa ni hatari. Mwambie rafiki yako kuhusu mwanamume kwenye sarakasi ambaye amefuga simba, simba mbarara, na dubu, au kwamba ulitazama kipindi cha televisheni cha mwanamume anayecheza na mamba, na hiyo ni habari ya zamani tu. Baada ya yote, Yakobo, ndugu ya Yesu aliandika miaka 2,000 iliyopita yale ambayo wasomaji wake walijua vizuri sana: “Kila namna ya mnyama na ndege, na watambaao, na wa baharini, wamefugwa, na wamefugwa na wanadamu” (3:7). Hata hivyo, Wakristo wengi wana tatizo na watu wa kale kuwa picha mahali popote karibu na dinosaur mbalimbali.
Je, Wanahabari wa Apologetics wajiepushe na kuchapisha vielelezo vya dinosaur na wanadamu pamoja kwa sababu “inatufanya tuonekane wajinga”? Badala yake, kwa kuwa “picha ina thamani ya maneno elfu moja,” na kwa kuwa “maneno elfu” ambayo msingi wake ni wa picha hii ni ya kweli na yanafaa sana kwa mjadala wa uumbaji/mageuzi,11 basi tunaamini kuwa inafaa sana (na ni muhimu) kwa watu kusikia na kuona ukweli. Mungu atusaidie kueleza ukweli kwa haki, upole, na unyenyekevu, lakini pia kwa ujasiri. Ukweli hauna chochote cha kuogopa.
Maelezo ya Mwisho
1 Robert Lynd (1921), The Passion of Labour (New York: Charles Scribner’s Sons), uk. 67.
2 https://store.apologeticspress.org/collections/promotion/posters.
3 Angalia Dave Miller, mhariri. (2017), Je, Mungu Yupo?(Montgomery, AL: Apologetics Press), pamoja na sehemu ya “Kuwepo kwa Mungu” katika ApologeticsPress.org.
4 Ona Kyle Butt (2022), Je, Biblia Ni Neno la Mungu?(Montgomery, AL: Apologetics Press). Ona pia Dave Miller (2020), Biblia Inatoka kwa Mungu: Sampuli ya Ushahidi (Montgomery, AL: Apologetics Press) na sehemu ya “The Inspiration of the Bible” ya www.apologeticspress.org.
5 Angalia Eric Lyons (2014), “Creation and the Age of the Earth,” Reason & Revelation, 34[7]:86-94, July, https://apologeticspress.org/creation-and-the-age-of-the-earth-500/. Kwa habari zaidi kuhusu somo hili, angalia Creation vs. Evolution sehemu ya www.apologeticspress.org.
6 Kwa maelezo zaidi kuhusu dinosaur, mazimwi, historia na Biblia, angalia Eric Lyons (2007), “Usaidizi wa Kihistoria wa Kuishi Pamoja kwa Dinosaurs na Wanadamu [Sehemu ya 1 na 2],” Sababu na Ufunuo, 27[9-10]:65-68,69-71,73-79,7,7, https://apologeticspress.org/historical-support-for-the-coexistence-of-dinosaurs-and-humans-part-i-743/.
7 Kumbuka kwamba neno “dinosaur” halikuundwa hadi miaka ya mapema ya 1840 na Richard Owen.
8 Angalia Kyle Butt na Eric Lyons (2008), “Ushahidi wa Kimwili wa Kuishi Pamoja kwa Dinosaurs na Wanadamu” [Sehemu ya 1], Sababu na Ruzalishaji, 28[3]:17-23, https://apologeticspress.org/physical-evidence-for-the-coexistence-of-dinosaurs-and-humans-part-i-2416/.
9 Kwa maelezo zaidi, angalia Brian Thomas (2015), “Majibu Madhubuti kwenye Tissue Laini,” Majibu katika Genesis, https://answersingenesis.org/dinosaurs/when-did-dinosaurs-live/solid-answers-soft-tissue/.
10 Angalia Jeff Miller (2013), “Usidhani Sana: Si Mawazo Yote Katika Sayansi Ni Mabaya,” Sababu na Ufunuo, 33[6]:62-64,69-70; ona pia Michael Houts (2015), “Assumptions and Age of the Earth,” Reason & Revelation, 35[3]:26-29,32-33, https://apologeticspress.org/assumptions-and-the-age-of-the-earth-5126/.
11 Dinosaurs, hata hivyo, ni “watoto wa bango” wa mageuzi. Yaani, hutumiwa sana au zaidi kuliko mnyama mwingine yeyote kufundisha na kuendeleza makosa ya mageuzi ya kutoamini Mungu.
REPRODUCTION & DISCLAIMERS: We are happy to grant permission for this article to be reproduced in part or in its entirety, as long as our stipulations are observed.