Uongozi wa Kike na Kanisa
Katikati ya mgawanyiko unaokumba ustaarabu wa Marekani kwa ujumla, na hasa Jumuiya ya Wakristo, ufa moja inaendelea kupanuka kati ya wale ambao, kwa upande mmoja, wanataka kupatana na itifaki ya Biblia, na wale ambao, kwa upande mwingine, wanataka kufanya kisasa. Kusasisha, na kurekebisha Maandiko kwa jamii inayobadilika. Kilio cha wale wanaosisitiza ajenda ya ufeministi ni kwamba kanisa huko nyuma limewawekea vikwazo wanawake katika majukumu ya uongozi na ibada kwa sababu tu ya utamaduni na kanuni mbovu za kihemenetiki. Wanasema kwamba kanisa kama tunavyolifahamu ni zao la jamii inayotawaliwa na wanaume na hivyo basi limepotosha maana ya muktadha wa vifungu husika vya Biblia.
Mielekeo inapopungua na usadikisho wa kibiblia unadhoofika, Maandiko yanatafsiriwa upya ili kuruhusu majukumu yaliyopanuliwa kwa wanawake katika ibada. Ikiwa mtu anayechunguza maandishi ya Biblia anakata kauli kwamba wanawake hawapaswi kuwekewa vizuizi katika ibada, anasifiwa kuwa mtu anayejihusisha na “ufafanuzi mpya wa kitaalamu.” Lakini yule anayechunguza andiko hilo na kukata kauli kwamba Mungu alikusudia wanawake wawe chini ya uongozi wa kiume katika ibada huonwa kuwa na hatia ya ubaguzi na kuathiriwa isivyofaa na “mapokeo ya kanisa” au “mizigo ya kitamaduni.” Inakuwaje kwamba desturi ya zamani ya kidini na ufasiri wa Maandiko kwa namna fulani imesamehewa kwa njia ya ajabu kutoka katika roho ya enzi ambayo itikadi ya ufeministi imeenea karibu kila sehemu ya jamii yetu?
VIFUNGU HUSIKA VYA BIBLIA
Utafiti wa kina wa maandiko yote muhimu ya Biblia katika makala moja kama hii haitoshi. Hata hivyo, Neno la Mungu linaeleweka kuhusu jambo lolote muhimu katika Biblia. Kwa hakika, ni “wasomi” wanaoibuka hivi karibuni—pamoja na ugumu wao wa kiakili na upendeleo kutoka nje ya seminari—ambao wamechangia mkanganyiko juu ya somo hili (ona Osburn, 1993). Kwa mfano, Carroll Osburn alifupisha mjadala wake wa 1 Timotheo 2 kwa maneno—“Kwa ufupi, mwanamke yeyote ambaye ana taarifa za kutosha na sahihi anaweza kufundisha habari hiyo kwa roho ya upole kwa yeyote katika hali yoyote ile anayoweza kuwa” (1994, ukurasa 115). Msomaji anaalikwa kuzingatia muhtasari ufuatao wa mafundisho ya Agano Jipya juu ya mada ya nafasi ya wanawake katika uongozi katika ibada na kanisa.
1 Wakorintho 11,14
Sura za kumi na moja na kumi na nne za Wakorintho wa Kwanza zinajumuisha muktadha unaohusu machafuko katika mkusanyiko wa ibada. Mzunguko mzima wa 1 Wakorintho 11:2-14:40 unahusu kusanyiko la ibada, yaani, “mnapokutana pamoja” (11:17,18,20,33; 14:23-26). Paulo alieleza kanuni ya tamaduni mbalimbali kwa watu wote katika historia katika 11:3—“Lakini nataka mjue ya kuwa kichwa cha kila mwanamume ni Kristo, na kichwa cha mwanamke ni mwanamume, na kichwa cha Kristo ni Mungu.” “Kichwa” kwa uwazi hurejelea “chanzo”“mamlaka” (ona Grudem, 1985, ukurasa 38-59). Kwa hiyo, Mungu anakusudia wanawake wawe chini ya wanaume katika ibada. Kwa wazi wanawake wa Korintho walikuwa wakivua vifunika vichwa vyao na kusonga mbele katika kusanyiko ili kuongoza kwa uwezo wao wa kimiujiza waliojazwa na Roho, yaani, unabii (12:10; 14:31) na maombi (14:14-15). Shughuli kama hiyo ilikuwa ukiukaji wa moja kwa moja wa kanuni ya utii, iliyoelezwa na Paulo katika sura ya kumi na nne. Katika sura ya kumi na moja, alizingatia usahihi wa wanawake kuondoa ishara ya kitamaduni ya utii.
Wanawake walikuwa wakiondoa vifuniko vyao vya kichwa kwa sababu walielewa kwamba kusimama na kutumia karama ya kiroho katika mkutano ilikuwa tendo la kimamlaka la uongozi. Kuvaa ishara ya kunyenyekea kwa mamlaka huku wakijiendesha kwa njia ya mamlaka (kuongoza katika ibada) wakati huo huo ilikuwa kitendo kujipinga. Msisitizo wa Paulo kwamba wanawake wavae vazi lao wakati wa kusanyiko la ibada ulikuwa mwongozo wazi wa kuacha kuongoza katika mkutano—agizo lililotajwa hasa katika 14:34. Madokezo ya sheria ya Uumbaji (11:7-9; tazama 14:34) yanakazia ukweli kwamba Paulo aliona vizuizi kwa wanawake kuwa vilitokana na utaratibu uumbaji—si katika utamaduni. Pia, Paulo aliweka wazi kwamba vizuizi hivyo vilitumika kwa usawa kwa makanisa yote ya Kristo (11:16).
Katika sura ya kumi na nne, Paulo alizungumzia zaidi mkanganyiko juu ya karama za kiroho, na akarejea hasa kwa ushiriki wa wanawake katika matumizi ya karama hizo katika kusanyiko. Alisisitiza tena mazoea ya ulimwenguni pote ya makanisa ya Kristo: “kama katika makanisa yote ya watakatifu” (14:33). [KUMBUKA: Kisarufi, maneno “kama ilivyo katika makanisa yote ya watakatifu” yanahusiana na “wanawake wenu na wanyamaze”; [ASV, RSV, NIV, NEB, NAB, n.k]. Wanawake waliokuwa na karama za miujiza hawakupaswa kuzitumia katika mkusanyiko wa ibada mchanganyiko wa kanisa. Kufanya hivyo ilikuwa ni aibu—“aibu” (14:35). Kusisitiza kufanya hivyo ilikuwa sawa na: (1) kujidai kuwa waandishi wa Neno la Mungu; na (2) kudhani kwamba viwango vya Mungu havitumiki kwa kila mtu (14:36).
Ni kweli kwamba 1 Wakorintho sura za kumi na moja na kumi na nne zinazungumzia hali ya kipekee. Baada ya sura ya ll, karama za kiroho hazipatikani tena kwa kanisa (1 Wakorintho 13:8-11; ona Miller, 2003), na ufunikaji kichwa katika jamii ya Magharibi, haiwakilishi tena ishara ya kitamaduni ya utii wa wanawake. Hata hivyo, vifungu vyote viwili vinaonyesha matumizi ya wazi ya kanuni ya tamaduni mbalimbali (utii wa mwanamke katika ibada) kwa hali maalum ya kitamaduni. Kanuni ya msingi ya uwasilishaji inasalia kuwa sawa kama kipengele cha ndani cha mpangilio ulioundwa.
1 Timotheo 2
Basi nataka wanaume wasali kila mahali, huku wakiinua mikono iliyotakata pasipo hasira na mabishano; Vivyo hivyo wanawake na wajipambe kwa mavazi ya kujisitiri, kwa adabu na kiasi; si kwa kusuka nywele, wala kwa dhahabu na lulu, wala kwa mavazi ya thamani, bali kwa matendo mema, kama iwapasavyo wanawake wanaokiri utauwa. Mwanamke ajifunze kwa ukimya na utiifu wote. Wala simruhusu mwanamke kufundisha au kuwa na mamlaka juu ya mwanamume, bali awe kimya. Kwa maana Adamu ndiye aliyeumbwa kwanza, kisha Hawa. Wala Adamu hakudanganywa, bali mwanamke alidanganywa, akaanguka katika hali ya kukosa. Walakini ataokolewa kwa kuzaa watoto, ikiwa watadumu katika imani, upendo, utakatifu, pamoja na kiasi (1 Timotheo 2: 8-15).
Kifungu kikuu katika Agano Jipya kinachoshughulikia nafasi ya wanawake katika ibada ni 1 Timotheo 2:8-15. Muktadha wa mbali wa kitabu ni: tabia sahihi katika maisha ya kanisa (1 Timotheo 3:15). Muktadha wa karibu wa sura ya pili ni ibada, haswa maombi (1 Timotheo 2:1,8). Muktadha hauwekei kikomo ibada kwa kusanyiko la kanisa, bali unajumuisha maisha ya jumla ya kanisa.
Paulo alithibitisha kwamba wanaume watu wazima (andras) wanapaswa kuongoza maombi popote watu wanapokutana kwa ajili ya ibada. “Kuinua mikono takatifu” ni tamathali ya usemi—metonimia—ambapo mkao wa sala huwekwa mahali pa sala yenyewe. Maombi yao yatoke katika maisha matakatifu. Kwa upande mwingine, wanawake wanashauriwa kuzingatia mavazi yanayofaa na mtazamo wa unyenyekevu. Angalia utofauti uliowekwa katika kifungu: Wanaume wanahitaji kuwa watakatifu, viongozi wa kiroho katika ibada wakati wanawake wanahitaji kuwa na kiasi na wasio na majivuno. “Ukimya” na “kujitiisha” katika kifungu hiki yanahusiana haswa na matumizi ya mamlaka ya kiroho juu ya wanaume watu wazima kanisani. “Usurp” (KJV) haipo katika maandishi ya asilia.Authentein inapaswa kutafsiriwa “kuwa na mamlaka.” Hivyo Paulo aliwaagiza wanawake wasifundishe wala kwa njia nyingine yoyote kuwa na mamlaka juu ya wanaume katika ibada.
Kwa nini mtume aliyevuviwa angeweka mipaka hiyo juu ya wanawake Wakristo? Je, hangaiko lake lilichochewa na utamaduni wa siku hizo? Je, Paulo alikuwa akishughulikia mazingira tu ya jamii ambayo hayajaelimika, yenye uadui—akizuilia kwa muda na kupunguza ubaguzi—mpaka aweze kuwafundisha Injili? Lakini sivyo kabisa! Roho Mtakatifu alitoa sababu ya mapungufu—sababu ambayo inapita tamaduni zote na maeneo yote. Paulo alisema kwamba wanawake hawapaswi kutumia mamlaka ya kiroho juu ya wanaume kwa sababu Adamu aliumbwa kabla ya Hawa. Hapa, tumetiwa moyo na kiini cha mapenzi ya Mungu kuhusu jinsi wanaume na wanawake wanapaswa kufanya kazi na kuunganishwa.
Paulo alikuwa akisema kwamba mpango wa awali wa Mungu kwa wanadamu ulihusisha uumbaji wa mwanamume kwanza kama onyesho la wajibu wake wa kuwa kiongozi wa kiroho nyumbani. Aliumbwa kufanya kazi kama kichwa au kiongozi nyumbani na kanisani. Hilo ndilo kusudi lake la kiutendaji. Mwanamke, kwa upande mwingine, aliumbwa mahsusi na kwa madhumuni ya kuwa msaidizi (ingawa hakika si duni). Mungu angeweza kumuumba mwanamke kwanza—lakini hakufanya hivyo. Angeweza kuwaumba mwanamume na mwanamke kwa wakati mmoja—lakini Hakufanya hivyo. Kitendo chake kilikusudiwa kuwasilisha mapenzi Yake kuhusu jinsia kama inavyohusiana na uhusiano wa mwanamume na mwanamke.
Kipengele hiki cha Uumbaji kinaeleza kwa nini Mungu alitoa mafundisho ya kiroho kwa Adamu kabla ya Hawa kuumbwa, ikimaanisha kwamba Adamu alikuwa na jukumu la kufundisha mke wake (Mwanzo 2:15-17). Inaeleza kwa nini mwanamke amesemwa mara mbili kuwa aliumbwa kama “msaidizi kwake,” yaani, msaidizi anayefaa kwa mwanamume (Mwanzo 2:18, 20, msisitizo umeongezwa). Hii inaeleza kwa nini maandishi ya Mwanzo yanaonyesha wazi kwamba, kwa njia ya kipekee, mwanamke aliumbwa kwa ajili ya mwanamume—si kinyume chake. Inaeleza kwa nini Mungu alimleta mwanamke “kwa mwanamume” ( Mwanzo 2:22 ), tena, kana kwamba aliumbwa “kwa ajili yake”—si kinyume chake. Adamu alithibitisha ufahamu huu kwa kusema, “mwanamke uliyenipa awe pamoja nami” (Mwanzo 3:12, msisitizo umeongezwa). Inaeleza kwa nini Paulo alibishana kwa msingi wa tofauti hii: “Wala mwanamume hakuumbwa kwa ajili ya mwanamke; bali mwanamke kwa mwanamume” (1 Wakorintho 11:9, msisitizo umeongezwa). Inafafanua zaidi mamlaka inayodokezwa ya mwanamume juu ya wanawake katika kitendo chake cha kumpa mwanamke jina (Mwanzo 2:23; 3:20). Wayahudi walielewa utaratibu huo uliokusudiwa wa kimungu, ambao ulidhihirishwa kupitia mazoea ya kuwa watu wa awali—mashuhuri wa mzaliwa wa kwanza wa kiume. Uumbaji wa Mungu wa mwanadamu kwanza ulikusudiwa mahususi kuwasiliana na mamlaka kwa utaratibu wa jamii ya wanadamu (rejea 1 Wakorintho 11:8).
Ona kwamba baadaye Paulo alifafanua kanuni hii katika 1 Timotheo 2:14 kwa kubainisha mfano wa kile kinachoweza kutokea wakati wanaume na wanawake wanaharibu nia ya awali ya Mungu. Hawa alipochukua hatua ya kiroho juu ya mumewe, na Adamu akashindwa kuchukua uongozi na kutumia mamlaka ya kiroho juu ya mke wake, Shetani aliweza kuharibu nyumba na kusababisha kuanzishwa kwa dhambi duniani (Mwanzo 3). Paulo aliposema mwanamke huyo alidanganywa, hakuwa akidokeza kwamba wanawake ni wepesi zaidi kuliko wanaume. Badala yake, wakati wanaume au wanawake wanashindwa kujifungia wenyewe katika kazi yao iliyoumbwa, lakini badala yake kuchezea, na kutenda kinyume na, majukumu yaliyokusudiwa kimungu, kuathirika kiroho kwa dhambi hufuata kwa kawaida.
Tathmini ya Mungu ya jambo hilo ilionekana Alipowakabili wanandoa hao. Alizungumza kwanza na mkuu wa nyumba-mwanamume (Mwanzo 3:9). Tangazo lake lililofuata kwa Hawa lilithibitisha tena uhakika wa kwamba hapaswi kukubali mwelekeo wa kuchukua uongozi katika mambo ya kiroho. Badala yake, alipaswa kunyenyekea chini ya utawala wa mume wake (Mwanzo 3:16; tazama 4:4). Mungu alipomwambia Adamu, “Kwa sababu umeisikiliza sauti ya mkeo …” (Mwanzo 3:17), Alikuwa akielekeza uangalifu kwenye uhakika wa kwamba Adamu alishindwa kutumia uongozi wa kiroho na hivyo kukwepa mpango wa kimungu wa mwanamume/mwanamke.
Paulo alimalizia maagizo yake kwa kubainisha jinsi wanawake wanavyoweza kuhifadhiwa dhidi ya kuanguka katika mtego uleule wa kuchukua mamlaka isiyoidhinishwa: “Ataokolewa katika kuzaa” (1 Timotheo 2:15). “Kuzaa” ni tamathali ya usemi inayojulikana kama synecdoche, ambapo sehemu inawakilisha nzima. Hivyo, Paulo alikuwa akimaanisha wajibu wote wa mwanamke. Wanawake wanaweza kuepuka kujichukulia wenyewe kazi zisizo halali kwa kuzingatia kazi walizopewa na Mungu—kazi zinazofanywa kwa imani, upendo, na utakatifu katika kiasi (yaani, kujitawala).
Wengine wanasema kwamba andiko hili linawahusu waume na wake, badala ya wanaume na wanawake kwa ujumla. Hata hivyo, muktadha wa 1 Timotheo sio nyumba, bali kanisa (1 Timotheo 3:15). Kadhalika, matumizi ya wingi na kutokuwepo kwa kifungu katika 2:9 na 2:11, yanapendekeza wanawake kwa ujumla. Hakuna jambo lolote katika muktadha lingefanya mtu kukata kauli kwamba Paulo alikuwa akimaanisha waume na wake pekee. Kando na hilo, je, Paulo angewazuia wake kutoka kwa majukumu ya uongozi katika kanisa lakini kisha kuwaruhusu wanawake wasio na waume kuongoza?
MASHEMASI
Wale wanaotetea nafasi zilizopanuliwa za wanawake katika kanisa huvutia madai ya kuwepo kwa mashemasi katika Agano Jipya. Vifungu viwili tu vinadokeza kuhusu ofisi kama hiyo: Warumi 16:1-2 na 1 Timotheo 3:11. Katika Warumi 16:1, neno linalotafsiriwa “mtumishi” katika KJV ni neno la Kigiriki diakonos, neno lisiloweza kupunguzwa linalomaanisha “mtu anayehudumu au anayehudumu.” Ni ya jinsia ya kawaida (yaani, inaweza kumaanisha wanaume au wanawake) na hutokea katika mistari ifuatayo: Mathayo 20:26; 22:13; 23:11; Marko 9:35; 10:43; Yohana 2:5,9; 12:26; Warumi 13:4; 15:8; 1 Wakorintho 3:5; 16:1; 2 Wakorintho 3:6; 6:4; 11:15,23; Wagalatia 2:17; Waefeso 3:7; 6:21; Wafilipi 1:1; Wakolosai 1:7,23,25; 4:7; 1 Wathesalonike 3:2; 1 Timotheo 3:8,12; 4:6.
Neno hili limetumika katika Agano Jipya kwa maana mbili. Kwanza, inatumika kama neno la kitaalamu kwa ajili ya ofisi rasmi katika kanisa ambayo mtu anaweza kuteuliwa kwa kutimiza sifa fulani. Pili, inatumika kama neno lisilo la kiufundi kwa shughuli isiyo rasmi ya kuhudumia au kuhudumia. Maneno ya ziada katika Agano Jipya ambayo yana maana ya kiufundi na isiyo ya kiufundi ni pamoja na “mtume,” “mzee,” na “mchungaji.” Ili kuwa na busara katika uchanganuzi wa jambo, mtu lazima afikie hitimisho zile tu ambazo zinathibitishwa na ushahidi. Katika suala la mashemasi, mtu anapaswa kuhitimisha tu kwamba shemasi anarejelewa wakati muktadha unaonyesha wazi kwamba ofisi yenyewe inazingatiwa.
Katika Warumi 13:4, serikali ya kiraia inasemekana kuwa shemasi wa Mungu. Katika Warumi 15:8, Kristo anasemekana kuwa shemasi wa Wayahudi. Katika 2 Wakorintho 3:6 na 6:4, Paulo anasemekana kuwa shemasi wa Agano Jipya na shemasi wa Mungu. Apolo ameorodheshwa pamoja na Paulo kama shemasi katika 1 Wakorintho 3:5. Bila shaka, haya yote ni matumizi yasiyo ya kiufundi ya neno linalorejelea huduma au usaidizi unaotolewa.
Hakuna jambo lolote katika muktadha wa Warumi 16:1 linalothibitisha hitimisho kwamba Paulo alikuwa akieleza Fibi kuwa mteule rasmi—shemasi. Maneno ya Paulo, “dada yetu,” yanataja ushiriki wake wa kanisa, na “mtumishi” yanabainisha juhudi maalum alizoeneza kwa kanisa la Kenkrea ambako alikuwa mshiriki mwenye bidii na anayejali. Kuwa “mtumishi wa kanisa” haimaanishi zaidi mteule rasmi kuliko usemi katika Wakolosai 1:25 ambapo Paulo anasemekana kuwa mtumishi wa kanisa.
Wengine wamesisitiza kwamba neno katika Warumi 16:2 , linalotafsiriwa “msaada,” linamaanisha matumizi ya kiufundi. Ni kweli kwamba prostatis inaweza kumaanisha msaidizi katika maana ya kusimamia mamlaka. Lakini neno hili limebeba uficho sawa na ambao diakonos hufanya, kwa kuwa lina uficho rasmi.na maana isiyo rasmi. Lakini kwa kuwa mstari unasema waziwazi kwamba Fibi alikuwa “msaidizi” wa Paulo, matumizi yasiyo ya kiufundi lazima yaonekane. Hangetumia mamlaka juu ya Paulo. Hata mitume wenzake hawakufanya hivyo, kwa kuwa alitumia mamlaka ya juu moja kwa moja kutoka kwa Bwana ( 1 Wakorintho 14:37-38; Wagalatia 1:6-12; 2 Wathesalonike 3:14 ). Kristo pekee ndiye aliyetumia mamlaka juu ya Paulo.
Warumi 16:2 kwa kweli hutumia mchezo wa maneno. Paulo aliwaambia Wakorintho “wasaidie” (paristemi) Fibi kwa kuwa amekuwa “msaada” (prostatis) kwa wengi, kutia ndani Paulo mwenyewe. Ingawa nomino ya kiume prostate inaweza kumaanisha “kiongozi,” nomino halisi ya kike prostatis inamaanisha “mlinzi, msaidizi” (Arndt na Gingrich, 1957, p. 718). Paulo alikuwa akisema, “Msaidie Fibi kama vile amenisaidia mimi na wengine.” Alikuwa amekuwa mchangiaji anayejali,mkarimu, aliyejitolea kwa kazi ya Bwana. Paulo alikuwa akimlipa kodi kubwa na kuonyesha hadharani heshima anayostahili. Lakini hakuwa akimtambua kama mwenye ofisi kanisani.
Kifungu cha pili ambacho wengine wamekiomba ili kupata kibali cha mashemasi katika kanisa ni 1 Timotheo 3:11. Katikati ya orodha ya sifa za mashemasi, Paulo alirejelea wanawake. Wanawake gani? Je, Paulo alikuwa anarejelea wake za maofisa wa kanisa, au alikuwa akimaanisha wanawake waliowekwa rasmi, yaani, mashemasi? Kwa mara nyingine tena, neno la msingi la Kigiriki halisaidii kujibu swali hili kwa kuwa gunaikas (kutoka gune) pia ina maana ya kiufundi na isiyo ya kiufundi. Inaweza kumaanisha “mke” au “mwanamke” au “mwanamke” tu. Imetumika kwa njia zote mbili katika 1 Timotheo—kama “mwanamke” (2:9-12,14) na kama “mke” (3:2,12; 5:9).
Uchunguzi wa kimuktadha tano, hata hivyo, hutoa usaidizi katika kufahamu maana ya kifungu.
Kwanza, mwanamke hawezi kuwa “mume wa mke mmoja” (3:12).
Pili, katika kuzungumza juu ya mashemasi wa kiume kutoka 3:8-13, itakuwa si kawaida kwa Paulo kubadili, katikati ya mjadala, hadi kwa mashemasi wa kike kwa mstari mmoja bila ufafanuzi fulani.
Tatu, kurejelea wake za maofisa wa kanisa kungefaa kwa kuwa mwenendo wa familia ni jambo linalostahili (3:2,4-5,12).
Nne, “vivyo hivyo” (3:11) inaweza kumaanisha tu kwamba wake wanapaswa kuwa na maadili sawa na mashemasi bila kudokeza kwamba wanashiriki ofisi moja (taz. 1Timotheo 5:25; Tito 2:3).
Tano, ukosefu wa tabia ya kumiliki yenye gunaika (“ya mashemasi”) au “wao” haizuii wake za mashemasi, kwa kuwa haitumiwi katika hali nyingine ambapo wanaume/wanawake wanafafanuliwa kuwa wake/waume (Wakolosai 3:18) -19; Waefeso 5:22-25;Ushahidi wa kimaandishi hautoshi kuthibitisha hitimisho kwamba ofisi ya ushemasi inarejelewa katika Agano Jipya. Nje ya Agano Jipya, Pliny, Gavana wa Bythynia, alimwandikia barua Maliki Trajan karibu mwaka wa 110 A.D, akirejelea katika Kilatini huduma mbili. Neno hili lina utata ndani yake ambao diakonos inayo. Angeweza kuwa anarejelea waliowekwa rasmi, au kwa urahisi vilevile angeweza kuwarejelea watumishi tu. Vyovyote vile, marejeleo ya mtu asiye Mkristo asiye na habari si ushahidi wa kutegemeka. Vyanzo vya kihistoria vya Kikristo kutoka kipindi hiki havirejelei kuwepo kwa wateule wa kike ingawa wanajadili shirika la kanisa (Lewis, 1988, ukurasa 108).
Sio hadi mwishoni mwa karne ya tatu katika Didascalia ya Syria tunapopata marejeleo ya mashemasi. Kazi yao ilitia ndani kusaidia katika ubatizo wa wanawake, kwenda katika nyumba za wapagani ambako wanawake waamini waliishi, na kuwatembelea wagonjwa (kuwahudumia na kuwaogesha). Utaratibu kamili wa kanisa wa mashemasi hauonekani hadi karne ya nne/tano. Tena, majukumu yao yalijumuisha kutunza milango, kusaidia katika ubatizo wa wanawake, na kufanya kazi nyingine na wanawake (Lewis, ukurasa 108-109). Wale walio ndani ya kanisa leo wanaong’ang’ania mashemasi na majukumu yaliyopanuliwa ya wanawake, ni vigumu sana kuridhika na kazi hizo.
Hata kama wanawake wangekuwa mashemasi katika kanisa la Agano Jipya, hawangefanya kazi katika aina yoyote ya uongozi au nafasi ya mamlaka juu ya wanaume. Hawakupaswa kuwekwa rasmi kuwa wazee. Ikiwa Matendo 6:1-5 inarejelea uteuzi wa mashemasi (umbo la kitenzi limetumika) katika kanisa la Yerusalemu (Woods, 1986, ukurasa 199), wote walikuwa wanaume, na kazi yao mahususi ilihusisha usambazaji wa msaada wa kimwili kwa wajane. .
Ushahidi haupo tu. Uwepo wa shemasi wa kike ndani ya Agano Jipya hauwezi kuonyeshwa. Wale wanaosisitiza kusimikwa kwa cheo kama hicho, hufanya hivyo bila mamlaka ya Maandiko nyuma yao.
Neno la mwisho linahitaji kusemwa kuhusu ukweli kwamba wanaume na wanawake lazima wakumbuke kwamba fundisho la Biblia juu ya tofauti katika nafasi kwa njia yoyote halimaanishi tofauti ya thamani au uwezo. Wagalatia 3:28 (“wala si mwanamume wala si mwanamke”), 1 Timotheo 2:15 (“ataokolewa”), na 1 Petro 3:7 (“warithi pamoja wa neema ya uzima”) zote zinaonyesha kwamba wanaume na wanawake ni sawa. Wanawake mara nyingi ni bora kuliko wanaume katika talanta, akili na uwezo. Wanawake si duni kuliko wanaume, kama vile Kristo alivyo duni kwa Mungu, raia ni duni kuliko Rais, au washiriki wa kanisa ni duni kuliko wazee. Wajibu wa wanawake katika kanisa si suala la udhibiti, mamlaka, au ukandamizaji. Ni suala la kuwasilisha kwa upande wa wanadamu wote kwa mapenzi ya Mungu. Ni jambo la kuwa tayari kwa upande wa viumbe wa Mungu, wa kiume na wa kike, kujitiisha wenyewe chini ya mpango wa kimungu kuhusu jinsia. Utofautishaji wa kibiblia ni suala la utendakazi, kazi ulizopewa, na nyanja ya uwajibikaji. Swali kwetu ni: “Tuko tayari jinsi gani kujipatanisha na mpango wa Mungu?”
HITIMISHO
Marekebisho makubwa ya maadili na mwelekeo mpya wa viwango vya maadili na kiroho yamekuwa yakifanyika katika utamaduni wa Marekani kwa zaidi ya miaka arobaini sasa. Ajenda ya ufeministi ni sehemu moja ya utiririshaji huu wenye mambo mengi na mmomonyoko wa maadili ya kibiblia. Takriban kila nyanja ya utamaduni wa Marekani imeathiriwa—ikiwa ni pamoja na kanisa. Wale wanaopinga uvumbuzi huu wa kibinadamu wanachukuliwa kuwa wameshikamana na mapokeo, wanaopinga mabadiliko, wenye nia finyu, wenye tabia mbaya, n.k—kana kwamba hawawezi kushikilia imani za uaminifu, zisizo na upendeleo, zilizosomwa juu ya mambo kama hayo.
Ikiwa Biblia iliidhinisha, hakuna mwanamume anayepaswa kuwa na chuki yoyote ya kibinafsi kwa wanawake kuwa na ufikiaji kamili wa majukumu ya uongozi katika kanisa. Hakika, wanawake wengi wenye talanta, wanaomcha Mungu wana uwezo na talanta ambazo zingewawezesha kuwapita viongozi wengi wa kuabudu wa kiume wanaofanya kazi katika kanisa leo. Hata hivyo, Biblia yasimama kuwa tangazo lisiloweza kubadilika, la milele la mapenzi ya Mungu kuhusu jambo hilo. Kwa maneno hayo, tutahukumiwa (Yohana 12:48). Sote tuiname kwa unyenyekevu na kunyenyekea mbele za Mungu wa mbinguni.
MAREJEO
Arndt, William F. na F. Wilbur Gingrich (1957), Lexicon ya Kigiriki-Kiingereza ya Agano Jipya (Chicago, IL: The University of Chicago Press).
Grudem, Wayne (1985), “Je kephale (‘kichwa’) Inamaanisha ‘Chanzo’ au ‘Mamlaka juu ya’ katika Fasihi ya Kigiriki? Utafiti wa Mifano 2,336,” Trinity Journal, 6 NS, 38-59.
Lewis, Jack (1988), Ufafanuzi wa Vifungu Vigumu (Searcy, AR: Resource Publications).
Miller, Dave (2003), “Miujiza ya Kisasa, Kuzungumza Lugha, na Ubatizo wa Roho Mtakatifu: Kukanusha,” [On-line], URL: https://www.apologeticspress.org/articles/2569.
Osburn, Carroll, ed. (1993), Insha Kuhusu Wanawake Katika Ukristo wa Mapema (Joplin, MO: College Press).
Osburn, Carroll (1994), Wanawake Kanisani (Abilene, TX: Mitazamo ya Urejesho).
Woods, Guy N. (1986), Maswali na Majibu: Juzuu ya Pili (Nashville, TN: Gospel Advocate).
UZALISHAJI NA KANUSHO: Tuna furaha kutoa ruhusa ili makala haya yanakilishwe kwa sehemu au kwa ukamilifu, mradi tu masharti yetu yatazingatiwa.
Masharti ya Uzazi→
REPRODUCTION & DISCLAIMERS: We are happy to grant permission for this article to be reproduced in part or in its entirety, as long as our stipulations are observed.