Sababu za Kumwamini Yesu

Vita mara nyingi huja na kuondoka. Mapigano hushinda na kushindwa. Biashara huinuka na kuanguka. Mataifa huinuka na kuanguka. Ugunduzi wa kisayansi hufanywa kila siku. Matukio haya na mengine muhimu huathiri historia ya binadamu kwa njia nyingi za kuvutia. Lakini hakuna hata moja kati yao inayokuwa na ushawishi mkubwa kama mtu mwenye haiba kubwa. Historia halisi huandikwa kwa majina: Napoleon, Stalin, Hitler, Gandhi, Marx, Washington, Lincoln n.k. Baada ya yote, ni watu wanafanya vita, huanzisha biashara, huunda mataifa mapya na kusababisha kuanguka kwao pia. Matukio yanayosababishwa na watu ni matokeo ya haiba zao kwa kushirikiana na mazingira yao, watu wengine wana mawazo yao. Katika historia yote ya binadamu, jina moja, Mtu mmoja, amejitokeza juu ya kila orodha ya haiba zenye ushawishi mkubwa naye ni Yesu Kristo wa Nazareti.

Kwa sababu ya ushawishi wake, maisha na mafundisho ya Yesu yamechunguzwa kwa karibu zaidi kuliko maisha yoyote katika historia ya binadamu. Uchunguzi huu umesababisha aina kadhaa za mwitikio. Wengine wamehitimisha kuwa Yesu alikuwa mwongo aliyewadanganya maelfu ya watu katika wakati wake, na mabilioni waliendelea kumwani tangu wakati huo. Wengine wamekaribia kusoma maisha yake wakiwa na mtazamo wa kutilia shaka, na kufikia mwisho wa safari yao ya kiroho na kiakili wakiwa waumini thabiti katika uungu wa Kristo. Idadi ya watu wamechagua njia ya katikati, ambapo wanakubali kuwa Yesu alikuwa mwalimu wa kushangaza na mtu mzuri, lakini wanakataa kwamba alikuwa Mwana wa Mungu.

Ingawa Yesu amekuwa mtu aliyechunguzwa zaidi katika historia, bado mwitikio wa kawaida wa maisha ya Yesu ni wa kutojali tu. Inaonekana kuwa wengi wa mabilioni ya watu ambao wameishi tangu karne ya kwanza hawakumkaribia Yesu kwa umakini wala kwa bidii. Wamekuwa wakimpa umakini mdogo sana kuhusu maelezo ya maisha yake. Kwa kusikitisha, iwapo watu wengi ambao wameishi tangu kifo cha Yesu Kristo wangeulizwa wanachofikiria kumhusu, wangelazimika kujibu, “Sijui. Sijawahi kumfikiria sana.”

Na wewe je? Umefikiria kwa makini kuhusu Yesu? Ikiwa bado, tunakuomba kwa unyenyekevu uchunguze kwa makini ushahidi wa asili ya kiungu wa Yesu. Ikiwa wewe ni mfuasi wa Yesu na unajiita Mkristo, unajua kwa nini? Unasema nini kwa wengine wanapokuuliza kwa nini unajiita Mkristo na kuishi kulingana na mapenzi yake? Unaweza kutoa ushahidi gani unaoonyesha kuwa Yesu alikuwa Mungu aliyekuwa katika mwili?

Sababu Mbili Kuu za Kutomwamini Yesu

Watu wamekataa kumwamini Yesu kama Masihi aliyetumwa kutoka Mbinguni, aliyezaliwa kwa bikira, aliyetabiriwa tangu kuumbwa kwa Dunia. Kumbuka, kwa mfano, mwanzoni mwa huduma ya Yesu jinsi alivyoingia katika sinagogi katika mji wake wa Nazareti na kusoma hadharani kutoka kitabu cha Agano la Kale cha Isaya:

Roho wa Bwana yu juu Yangu, kwa sababu   amenitia mafuta niwahubirie maskini Injili;      amenituma kuwatangazia wafungwa kufunguliwa   kwao, na vipofu kupata kuona tena, kuwaweka huru waliovunjika moyo; kutangaza mwaka wa    neema ya Bwana (Luka 4:18-19).

Baada ya kusoma hayo, Yesu alifunga kitabu, akaketi chini, na “akaanza kuwaambia, ‘Leo maandiko haya yametimia masikioni mwenu’” (Luka 4:21). Ingawa Wayahudi hapo awali walistaajabu na kuhoji jinsi Masihi alivyoweza kuwa mwana wa seremala kutoka Nazareti, baada ya kumsikiliza zaidi, “wakasimama na kumtoa nje ya mji… ili wamtupe chini kutoka kwenye jabali” (Luka 4:29). Tukio hili lilikuwa mwanzo tu wa matukio ambapo watu wengi walimkataa Yesu. Ingawa baadhi walikuja kumwamini, wengi hawakufanya hivyo.

Watu wengi duniani leo wanamkataa Yesu kama Bwana na Mungu kwa sababu mbili kuu. Kwanza, mamilioni wanakataa kumkubali Yesu kama Mungu-aliyejifanya mwili kwa sababu wanakataa wazo la Mungu kabisa. Ikiwa Mungu hayupo basi Yesu hakuwahi kuwepo kama “Neno… Mungu” ambaye alitoka katika umilele na “akawa mwili na kukaa kati yetu” (Yohana 1:1, 14). Haina maana kudai kwamba Yesu ni “Kristo, Mwana wa Mungu aliye hai” (Mathayo 16:16, msisitizo umeongezwa), ikiwa Mungu amekufa. Ikiwa kiumbe wa kiroho wa milele, mwenye kujua yote, mwenye uwezo wote, na aliye hai ni ndoto tu ya mwanadamu, basi Yesu wa Nazareti wa karne ya kwanza alikuwa na udanganyifu wa hali ya juu au mwongo mbaya zaidi. Katika kuzingatia sababu hii ya msingi ya kukataliwa kwa Yesu, Wakristo wanapaswa kujiandaa kutetea hoja ya msingi kwamba “Tunamwamini Yesu ni Mungu-aliyejifanya mwili, ambalo linawezekana kwa sababu tunajua Mungu yupo.” Hatujadili kutumia mantiki ya mzunguko kutetea uungu wa Kristo; badala yake tunakubali ukweli wa msingi kwamba Kristo hangeweza kuwa Mungu, kama Mungu hayupo. Kwa hiyo, mtu anaweza kuja kwenye hitimisho kwamba Yesu ni “Bwana wangu na Mungu wangu” (Yohana 20:28) tu ikiwa kwanza anajua kwamba Mungu, kwa kweli, yupo. [KUMBUKA: Tazama makala yetu yenye kichwa “Sababu 7 za Kuamini Mungu” (2014) kwa majadiliano ya kwanini mwanadamu anaweza (na anapaswa) kuja kwenye hitimisho la kimantiki kwamba Mungu yupo. Tazama pia kitengo cha “Uwepo wa Mungu” katika tovuti ya apologeticspress.org.]

Pili, itakuwa bure kutetea asili ya kimungu ya Yesu kama ilivyoelezwa katika Biblia bila kwanza kutambua ukweli kwamba wengi wanakataa Biblia kabisa kama ufunuo wa kimungu kutoka kwa Mungu kwa mwanadamu. Mabilioni ya wasio Wakristo duniani kote wanaweza kuamini katika aina fulani ya mungu, lakini bado wanapuuza Biblia kama ilivyo vuviwa na Muumba. Wengi wa wasioamini wanakubali kwamba Yesu wa Nazareti aliishi, lakini wanamkataa Yesu, Kristo, kama alivyoonyeshwa katika Agano la Kale na Jipya. Ukweli ni kwamba, ikiwa Mungu anayejua yote na mwenye nguvu zote yupo (na kuna ushahidi mwingi kwamba yupo; angalia Warumi 1:20), basi Mungu kama huyo angeweza kwa urahisi kuhamasisha kitabu ambacho kingemsaidia mwanadamu kujua “kwamba Yesu ndiye Kristo, Mwana wa Mungu” (Yohana 20:31), “Mwokozi wa ulimwengu” (Yohana 4:42; 1 Yohana 4:14). Kwa hiyo, ni ushahidi gani unaoonyesha kwamba Biblia ina asili ya kimungu? Kwa nini mtafutaji ukweli wa kweli afikie hitimisho kwamba Biblia ni ufunuo maalum kutoka kwa Mungu wa Ulimwengu? Kwa ufupi, sababu kuu, inayozidi zote ni kwamba Biblia inaweza kuonyeshwa kuwa ya asili ya kimungu  kwa sababu waandishi wa Biblia walikuwa sahihi katika kila kitu walichoandika—kuhusu zamani, sasa, na hata siku zijazo—ambapo haiwezekani kibinadamu. [Kwa habari zaidi juu ya uhamasishaji wa Biblia, angalia makala yetu yenye kichwa “Sababu 3 Nzuri za Kuamini Biblia Imetoka kwa Mungu” (2015). Angalia pia kitengo cha “Uhamasishaji wa Biblia” katika tovuti ya apologeticspress.org.]

Sababu mbili kuu za kukataliwa kwa Yesu kama Mwana wa Mungu  zinaonyeshwa kuwa si za kweli. Kwa kuchukua ukosoaji huu na kuugeuza, kwa kweli zinatoa nguzo mbili za msingi za imani katika Kristo—(1) Mungu yupo na (2) Biblia ni Neno Lake. Swali linalofuata lenye maana ni, “Je, Biblia inatoa ushahidi gani kwa ajili ya uungu wa Yesu?”

 Yesu Alitimiza Unabii wa Kimasihi wa Agano la Kale

Ingawa ni kweli kwamba maisha ya watu wengi yanaweza  kuandikwa baada ya wao kuishi, maisha ya Yesu yaliandikwa kwa miujiza (kwa uongozi wa kimungu) muda mrefu kabla ya Yeye kufika duniani. Unabii huu wa Masihi ni ushahidi wa uongozi wa kimungu wa Biblia na vilevile asili ya kimungu ya Yesu. Sababu ambayo Yesu, mitume, na manabii wa Agano Jipya walitumia muda mwingi kufundisha na kuhubiri kutoka katika unabii wa Masihi wa Agano la Kale ni kwa sababu Yesu alithibitishwa kuwa Kristo kwa kutimiza unabii huu (angalia Luka 24:25-27,44; Matendo 8:30-39).

Yesu alitimiza kwa undani zaidi ya unabii 300 ambao unahusiana na kuja kwa Masihi. Nafasi haitoshi kutoa orodha ya unabii wote huu, lakini sampuli ya uwakilishi ni sahihi. Masihi alipaswa kuzaliwa Bethlehemu katika Yudea (Mika 5:2) na bikira (Isaya 7:14; angalia Mwanzo 3:15—”uzao wake”). Angekuwa mzao wa Abrahamu, Isaka, Yakobo, na Yuda (Mwanzo 22:18; 26:4; 49:10; Hesabu 24:17). Alipaswa kuwa mfalme (Zaburi 89:3-4; Isaya 9:6-7; Zaburi 110:1) na wakati huo huo mtumishi anayeteseka (Isaya 53). Alipaswa kusalitiwa na rafiki (Zaburi 41:9) kwa vipande 30 vya fedha (Zekaria 11:13). Mtawala wa Bwana angeingia Yerusalemu akiwa amepanda mwana-punda (Zekaria 9:9). Angezikwa pamoja na matajiri (Isaya 53:9). Wakati wa mateso yake, mavazi yake yangegawiwa kwa wale waliopiga kura kuyapata (Zaburi 22:18). Watesi wake wangemchoma (Zekaria 12:10). Ingawa mateso yake ya kimwili yangekuwa makali, mifupa yake haingevunjwa (Zaburi 34:20). Na licha ya kifo chake, mwili wake wa kimwili usingeona uharibifu (Zaburi 16:10). Sampuli hii ndogo ya maelezo ya kinabii ni sehemu tu ya unabii mwingi wa Agano la Kale ambao upo. Unabii huu uliundwa mahsusi kuwa njia bora ambayo jamii ya Kiyahudi ingeweza kumtambua Masihi wakati Yeye anapofika.

Wakati vipande vyote vya fumbo la Masihi vikiwekwa pamoja, mtu mmoja anajitokeza kama mtu pekee aliyekidhi kila unabii kwa undani—Yesu Kristo. Maisha na shughuli za Yesu Kristo kama zilivyoandikwa katika nyaraka za Agano Jipya yanaunganisha kwa ustadi mandhari ya mfalme mkuu na mtumishi anayeteseka kuwa picha moja ya kuvutia ya Yesu aliyeshinda, ambaye alikuwa Mwanakondoo wa dhabihu alipokufa msalabani, na ambaye akawa Simba wa Yuda mwenye ushindi katika ufufuo wake kutoka kaburini. Ukoo wa Yesu Kristo unafuatiliwa kwa umakini ili kuonyesha kwamba alistahili kuwa Uzao wa Abrahamu, Isaka, Yakobo, Yuda, na Daudi (Mathayo 1; Luka 3:23-38). Simulizi linaloelezea kuzaliwa kwake linathibitisha kwamba alizaliwa kweli Bethlehemu ya Yudea, kutoka mji ambao Masihi angeinuka (Luka 2:1-7). Simulizi la kuzaliwa pia linaonyesha kwa undani uwepo wa Yesu kabla wakati kuanza, likitimiza unabii kwamba Masihi alikuwepo kabla ya Mfalme Daudi (Mathayo 1:18-25; linganisha 22:41-46; Yohana 1:1-5,14). Zaidi ya hayo, Yesu aliingia Yerusalemu akiwa amepanda mwana-punda (Mathayo 21:1-11).

Nyaraka za Agano Jipya zinazochora kifo cha Yesu Kristo zinathibitisha kwamba Yesu alisalitiwa na rafiki yake na kuuzwa kwa vipande 30 vya fedha (Mathayo 26:14-16). Wakati wa kifo chake mifupa yake haikuvunjwa, askari walipigia kura mavazi yake, na ubavu wake ulikuwa umchomwa kwa mkuki (Yohana 19:33-37; Mathayo 27:35). Wakati wa mateso yake, alihesabiwa pamoja na wakosaji kama Isaya 53 ilivyotabiri kwa kusulubiwa kati ya wezi wawili, na alipokufa alizikwa katika kaburi la tajiri kama ilivyotabiriwa pia (Mathayo 27:57). Aina hii ya uthibitisho inaweza kuendelea kwa kurasa nyingi. Maisha ya Yesu Kristo wa Nazareti, kama yalivyoonyeshwa katika nyaraka za Agano Jipya, yalipangwa kutimiza unabii wa Masihi wa Agano la Kale.

Kutokana na mfanano huu mkubwa wa maisha ya Yesu Kristo na unabii wa Masihi wa Agano la Kale, wengine wamependekeza kwamba Yesu alikuwa mlaghai ambaye aliweza, kwa ujanja mkubwa, kupanga maisha yake kwa uongo ili aonekane kama yeye ni Masihi. Dai hili haliwezi kudumishwa kwa mantiki kwa kuzingatia ukweli kwamba unabii mwingi ulikuwa zaidi ya uwezo wake. Ni wazi kwamba haiwezekani kwa mtu kupanga ni nani atakuwa mababu zake au wapi atazaliwa. Zaidi ya hayo, itakuwa karibu haiwezekani kuratibu matukio ili kuhakikisha kwamba atasulubiwa kati ya wezi, huku pia akizikwa katika kaburi la tajiri. Je, bei ya usaliti ya Yuda ingewezaje kudhibitiwa na Yesu? Na je, Yesu angewezaje kupanga ili askari wapigie kura mavazi yake? Wazo kwamba Yesu alipanga matukio haya yote ili aonekane kama yeye ni Masihi si tu haliwezi kutetewa, bali pia linaonyesha ukweli kwamba Yesu alikuwa wazi wazi utimilifu wa unabii wa Masihi wa Agano la Kale.

Wengine wamempinga Yesu kama Masihi kwa msingi wa wazo kwamba hati za Agano Jipya si za kutegemewa, na zilitungwa kwa njia ya uwongo ili kueleza mambo ambayo Yesu hakuwahi kuyafanya. Pingamizi hili pia huanguka chini kwa kuzingatia ushahidi halisi. Haiwezekani kukataliwa kwamba Agano Jipya limejidhihirisha kuwa kitabu chenye kutegemeka zaidi katika historia ya kale (pamoja na vitabu vya Agano la Kale). Inaporekodi watu, mahali, na matukio ambayo yanaweza kukaguliwa kwa kutumia njia za kiakiolojia, watu hao, mahali na matukio hayo huthibitika kuwa ya kweli na ya kihistoria. Tena, ushahidi mwingi unathibitisha kwamba Agano Jipya ni sahihi na ni kweli. Unabii mwingi wa Kimasihi ulioandikwa katika Agano Jipya hauelezi chochote cha asili cha muujiza. Hakukuwa na muujiza wowote kuhusu Yesu kuzikwa katika kaburi la mtu tajiri. Wala hapakuwa na kitu chochote cha muujiza kuhusu Yesu kuingia Yerusalemu juu ya mtoto wa punda, au kusalitiwa na rafiki yake kwa vipande 30 vya fedha. Matukio haya ni, kama si ya kawaida, angalau yanakubalika sana, matukio ya kila siku ambayo kinadharia yangeweza kumtokea mtu yeyote. Na bado, kwa sababu ya ukweli kwamba matukio kama hayo ya kila siku yalikuwa yametabiriwa kuhusu Masihi mamia kwa miaka kabla ya kuwasili kwa Yesu, utimizo wa matukio hayo unakuwa mojawapo ya miujiza ya kushangaza zaidi iliyorekodiwa katika Biblia. Haishangazi kwamba Yesu, mitume, na kanisa la kwanza walitumia unabii wa Kimasihi uliotimizwa kama nguzo yao ya msingi ya uthibitisho wa uungu wa Kristo.

Yesu Alifanya Miujiza

Kwa kuzingatia uhakika wa kwamba miujiza imetumika kuwa uthibitisho wa ufunuo wa Mungu tangu wakati ulipoanza ( Kutoka 4:1-9; 1 Wafalme 18:36-39; Marko 16:20; Waebrania 2:3-4 ), inapaswa kuwa. haishangazi kwamba “wakati utimilifu wa wakati ulipofika” ( Wagalatia 4:4 ), na Masihi aliyeahidiwa, Mwana wa Mungu, alikuja duniani kwa kusudi la kuokoa ulimwengu kutoka katika dhambi ( Luka 19:10 ) Angethibitisha utambulisho Wake na ujumbe wake kwa kufanya miujiza. Karne nyingi kabla ya kuzaliwa kwa Kristo, nabii Isaya alitabiri kuhusu wakati ambapo “macho ya vipofu yatafumbuliwa, na masikio ya viziwi yatazibuliwa ,kilema ataruka-ruka kama paa, na ulimi wake aliye bubu utaimba” (35:5-6). Ingawa lugha hii ina kipengele cha mfano kwake, ni kweli kuhusu ujio wa Masihi. Yohana Mbatizaji aliposikia juu ya kazi za Kristo, aliwatuma wawili wa wanafunzi wake kwa Yesu kuuliza ikiwa Yeye ndiye “Yule Ajaye” Ambaye manabii walinena habari zake. Yesu aliwajibu wanafunzi wa Yohana kwa kuwaonyesha watu ambao alikuwa amewaponya kimuujiza (hivyo kutimiza unabii wa Isaya wa Kimasihi), akisema, “Nendeni mkamwambie Yohana mnayoyasikia na kuyaona: vipofu wanaona na viwete wanatembea; wenye ukoma wanatakaswa na viziwi wanasikia; wafu wanafufuliwa na maskini wanahubiriwa Injili” (Mathayo 11:4-5; tazama Marko 7:37). Yesu alitaka wajue kwamba alikuwa anafanya kile hasa “Yeye Ajaye” alipaswa kufanya (Isaya 53:4; Mathayo 8:17), na kile ambacho Wayahudi walitarajia afanye—kufanya miujiza (Yohana 7:31) ; tazama 1 Wakorintho 1:22.

Kwa maana fulani, miujiza ya Yesu ilitimiza kusudi tofauti kuliko ile iliyofanywa na Musa, Eliya, au mmoja wa mitume au manabii wa Agano Jipya. Tofauti na watenda miujiza wengine wote waliorekodiwa katika Maandiko, Yesu alidai kuwa Masihi aliyetabiriwa, Mwana wa Mungu, na miujiza Yake ilifanywa ili kuthibitisha ukweli wa ujumbe Wake na hali Yake ya kimungu. Ingawa mitume na manabii wa Agano Jipya walifanya miujiza ili kuthibitisha ujumbe wao kwamba Yesu alikuwa Mwana wa Mungu, Yesu alifanya miujiza ili kutoa ushahidi kwamba Yeye hakika alikuwa Mwana wa Mungu. Kwa kujibu kundi la Wayahudi waliouliza kama yeye ndiye Kristo au la, Yesu alijibu,

Niliwaambia, nanyi hamkuamini. Kazi nizifanyazo    kwa jina la Baba yangu, zinanishuhudia…. Mimi na      Baba Yangu tu umoja… Nisipozifanya kazi za Baba   Yangu, msiniamini; lakini nikizifanya, ijapokuwa     hamniamini, ziaminini hizo kazi, mpate kujua na      kuamini ya kuwa Baba yu ndani yangu, nami ndani    yake (Yohana 10:25,30,37-38).

Vivyo hivyo, katika tukio lingine Yesu alitetea uungu Wake, akisema, “Yeye anafanya kazi ambazo Baba amenipa kuzimaliza—kazi zenyewe nizifanyazo—hunishuhudia mimi, ya kwamba Baba amenituma” (Yohana 5:15). 36). Akiwa Duniani, Yesu “alishuhudiwa kwenu na Mungu kwa miujiza na maajabu na ishara ambazo Mungu alizifanya kwa Yeye” (Matendo 2:22, NASB). Na, kulingana na mtume Yohana, “Yesu alifanya mbele ya wanafunzi wake ishara nyingine nyingi, zisizoandikwa katika kitabu hiki; lakini haya yameandikwa ili mpate kuamini kwamba Yesu ndiye Kristo, Mwana wa Mungu, na kwa kuamini mwe na uzima kwa jina Lake” (Yohana 20:30-31). Kama inavyotarajiwa kutoka kwa Yule Aliyedai kuwa Mungu mwenye mwili (Yohana 1:1-3,14; 10:30), Maandiko yanarekodi kwamba Yesu alifanya miujiza katika huduma yake yote katika jitihada za kutoa uthibitisho wa kutosha wa ujumbe wake wa kimungu.

Ishara za Yesu zilikuwa nyingi na tofauti

Wanadamu wanatarajiwa kuamini kwamba Yesu ni Mwana wa Mungu na si kwa sababu Alifanya tendo moja au mawili ajabu wakati wa uhai Wake. Kinyume chake, masimulizi ya injili yamejaa miujiza mbalimbali ambayo Kristo alifanya, si kwa ajili ya kupata mali au mamlaka ya kisiasa, bali ili ulimwengu upate kusadikishwa kwamba Alitumwa na Baba kuleta wokovu kwa wanadamu. Kama Isaya alivyotabiri, Yesu alifanya miujiza ya uponyaji (Mathayo 8:16-17). Alimtakasa mwenye ukoma kwa kumgusa mkono wake (Mathayo 8:1-4) na kuponya kila aina ya ugonjwa kwa neno la kinywa chake (Yohana 4:46-54). Mwanamke mmoja aliyetokwa na damu kwa miaka 12 aliponywa mara moja kwa kugusa upindo wa vazi lake (Luka 8:43-48). Vivyo hivyo, baada ya Yesu kufika katika nchi ya Genesareti, wote waliokuwa wagonjwa katika maeneo yote ya jirani walimwendea,“wakamsihi waguse tu upindo wa vazi Lake. Na wote waliougusa walipona” (Mathayo 14:34-36; Marko 3:10). Kwa ujumla, “makundi makubwa wakamjia, wakiwa na vilema, vipofu, mabubu, na wengine wengi pamoja nao; wakawalaza miguuni pa Yesu, naye akawaponya” (Mathayo 15:30). “Aliponya mengi ya magonjwa, taabu…na wengi aliwapa kuona” (Luka 7:21). Hata maadui wa Yesu walikiri “ishara zake nyingi” (Yohana 11:47).

Yesu hakuonyesha tu uwezo juu ya wagonjwa na wanaoteseka, pia Alionyesha ukuu Wake juu ya asili zaidi ya mara moja. Ingawa nabii wa Mungu Musa aligeuza maji kuwa damu kwa kupiga maji kwa fimbo yake (Kutoka 7:20), Yesu alitoa tu maji kuwa divai/maji ya zabibu (oinos) kwenye karamu ya arusi (Yohana 2:1-11). Alitumia nguvu zake zaidi juu ya ulimwengu wa asili kwa kutuliza Bahari ya Galilaya wakati wa dhoruba kali ( Mathayo 8:23-27 ), kwa kutembea juu ya maji kwa umbali mrefu ili kuwafikia wanafunzi Wake ( Mathayo 14:25-33 ), na kwa kuufanya mtini unyauke kwa amri yake (Mathayo 21:18-22). Ukuu wa Yesu usio wa kawaida juu ya ulimwengu wa kimwili (ambao Aliuumba-Wakolosai 1:16) ndio hasa tungetarajia kutoka kwa Yule Aliyedai kuwa yeye ni Mwana wa Mungu.

Yesu alifanya miujiza iliyoonyesha uwezo Wake hata  juu ya kifo. Kumbuka kwamba wanafunzi wa Yohana Mbatizaji walipomjia Yesu na kuuliza kuhusu utambulisho Wake, Yesu aliwaagiza wamwambie Yohana kwamba “wafu wanafufuliwa” (Mathayo 11:5). Mjane wa mwana wa Naini alikuwa tayari ametangazwa kuwa amekufa na kuwekwa ndani ya sanduku wakati Yesu alipogusa jeneza lililokuwa wazi na kumwambia ‘aondoke. Mara moja, “yule aliyekufa akaketi, akaanza kusema” (Luka 7:14-15). Lazaro alikuwa tayari amekufa na kuzikwa kwa siku nne wakati Yesu alipomfufua kutoka kwa wafu (Yohana 11:1-44). Onyesho kubwa kama hilo la uwezo juu ya kifo lilifanya “wengi wa Wayahudi waliokuja kwa Mariamu, na kuyaona mambo aliyoyafanya Yesu” kumwamini (Yohana 11:45).

Yesu Alifufuka kutoka kwa Wafu!

Ufufuo wa Yesu mwenyewe kutoka kwa wafu ulikuwa kilele cha miujiza yake yote, na unatumika kama labda muujiza wa kusadikisha kuliko yote. Kwa hakika, Yesu “alitangazwa kuwa Mwana wa Mungu kwa nguvu…kwa ufufuo kutoka kwa wafu” (Warumi 1:4). Kitabu cha Agano Jipya cha Matendo ya Mitume kinasisitiza ukweli wa ufufuo wa Yesu karibu na kiwango cha kutokuwa tena. Matendo 1:22, kama mfano mmoja, inampata Petro na mitume wengine wakichagua mtume ambaye angekuwa “shahidi” wa ufufuo wa Kristo. Kisha, katika Siku ya Pentekoste, Petro alisisitiza katika mahubiri yake kwa umati uliokusanyika kumsikiliza kwamba “Mungu alimfufua” Yesu na hivyo kumfungua kutoka katika uchungu wa kifo (Matendo 2:24). Na ili kuhakikisha kwamba wasikilizaji wake walielewa kwamba ulikuwa ufufuo wa kimwili, Petro alisema hasa kwamba mwili wa Yesu haukuona uharibifu (Matendo 2:31). Jambo lake lilikuwa wazi: Yesu alikuwa amefufuliwa kimwili kutoka kwa wafu na mitume walikuwa wamemwona Kristo aliyefufuliwa. [Vifungu vingine katika Matendo vinaandika kwamba mada kuu ya mahubiri ya mitume ilikuwa ufufuo wa kimwili wa Kristo ni pamoja na Matendo 3:15; 3:26; 4:2,10,33; 5:30; 10:40-43; 13:30-37; 17:3, 31-32 .] Zaidi ya hayo, sura nzima ya 1 Wakorintho 15 (hasa mstari wa 14) inathibitisha kwamba mahubiri ya mtume Paulo yalihusu ufufuo wa Kristo.

Yesu Alifanya Maajabu Ambayo Leo Hayarudiwi

Zaidi ya hayo, si yule anayedaiwa kuwa “mponyaji kwa imani” wa kisasa wala mwanasayansi wa karne ya 21 anayeiga miujiza ambayo Yesu alifanya alipokuwa duniani miaka 2,000 iliyopita. Wafanya miujiza ya uwongo leo huandaa matukio yanayoonekana kutokuwa na mwisho ambapo washiriki walio tayari walio na magonjwa yanayodhaniwa huonekana na kutendaka kana kwamba wanaponywa magonjwa wao kwa kuwekewa mikono. Maumivu na uchungu wa kutisha na magonjwa ya kutilia shaka ambayo hayakubali uthibitisho wa kitiba yanadaiwa kuponywa na “waganga wa imani” maarufu ambao wakati huo huo wanajenga himaya za kifedha kwa fedha wanazopokea kutoka kwa wafuasi waaminifu. Oral Roberts, Benny Hinn, na wengine wengi wamejipatia mamilioni ya dola kutokana na watazamaji ambao kwa ujinga huwatumia pesa bila  kufikiria tofauti halisi kati ya miujiza ambayo Yesu alifanya na yale wanayoona watu hao wakifanya leo.

Yesu alienda “kuponya kila ugonjwa” (Mathayo 9:35). Miujiza yake ya ajabu hayakuwa na mipaka. Angeweza kuponya chochote. Luka, tabibu msomi (Wakolosai 4:14), aliandika jinsi angeweza kurejesha mkono uliopooza katikati ya adui zake ( Luka 6:6-10 ) na kuponya sikio lililokatwa kwa kugusa kwa mkono Wake ( Luka 22:51 ) ) Aliponya “wengi” wa vipofu wao ( Luka 7:21 ), akiwemo mtu mmoja aliyezaliwa kipofu ( Yohana 9:1-7 ). Hata aliwafufua wafu kwa kuwaita tu (Yohana 11:43). Ni “mshirikina” gani wa siku hizi, mchawi, au mwanasayansi ambaye amekaribia kufanya mambo ya aina hii ambayo hayafuati utaratibu wa asili? Nani anasoma shule za vipofu na kuwapa watu kuona? Nani anaenda kwenye mazishi au makaburini ili kuwafufua wafu? Hizi ndizo aina za miujiza ambayo Yesu alifanya–miujiza isiyo ya kawaida ambayo inashuhudia utambulisho Wake kama Mwokozi wa ulimwengu aliyetumwa na Mbingu.

Uthibitisho Mwingine wa Uungu wa Yesu

Yesu Hakutenda Dhambi Kamwe

Mungu alipowaagiza Waisraeli watoe dhabihu ya Mwana-Kondoo wa Pasaka, alieleza kwamba mnyama huyo lazima awe bila lawama wala doa. Mwana-kondoo hawezi kuwa kilema, kuwa na ugonjwa, au kuwa mzee sana. Ni dhabihu “kamili” pekee ndiyo ingekubalika. Kama Mwana-Kondoo wetu wa Pasaka, Yesu alitoa dhabihu kamilifu (1 Wakorintho 5:7). Ukamilifu wake haukuwa wa nje katika mwili wake, bali ulikuwa ukamilifu wa ndani wa maisha yasiyo na dhambi. Petro, mmoja wa wafuasi wa karibu wa Yesu, aliandika kwamba Wakristo hawajakombolewa “kwa vitu viharibikavyo, kwa fedha au dhahabu…). Mwandishi wa Waebrania anaeleza kwamba Yesu alijaribiwa katika kila jambo kama sisi, lakini Yesu alibaki “bila kutenda dhambi” (Waebrania 4:15).

Ingawa maadui wengi wa Yesu waliomshambulia alipokuwa duniani, na wengi wanamshambulia mpaka leo, wamemshtaki Yesu kwa kutenda dhambi, wameshindwa vibaya sana kutoa mfano mmoja wa Yesu kutenda dhambi. Changamoto ya Yesu ya ujasiri na isiyojibiwa inaendelea kuvuma kwa karne nyingi: “Ni nani kati yenu anishuhudiaye ya kuwa nina dhambi?” ( Yohana 8:46 ). Jibu la swali hilo kwa karibu miaka 2,000 limekuwa la kustaajabisha, “Hakuna mtu!” Kila mtu mwenye moyo mnyofu anayetazama utu wa Yesu, na kuulinganisha na wake mwenyewe, lazima akubali kwamba Kristo ana imani katika kutokuwa na dhambi kwake mwenyewe ambayo ni zaidi ya ile ya mwanadamu yeyote wa kawaida. Ingawa inaweza kuwa kweli kwamba viongozi wa madhehebu au wanadamu wengine wenye kiburi hudai kuwa wasio na dhambi, wakiwa hawajafanya makosa ya kiadili, badala yake ni rahisi kuonyesha matendo maishani mwao ambayo yanathibitisha kuwa si sahihi. Kwa kweli, je, si viongozi wa maadili wanaokubali udhaifu wao wenyewe ndio wanaopendwa zaidi? Hata hivyo, Yesu hakuweza kukiri kasoro zozote za kimaadili, kwa sababu hakuwa nazo. Aliwaeleza adui zake, “Lakini ninyi hamkumjua [Mungu], bali mimi namjua. Na nikisema ‘Simjui,’ nitakuwa mwongo kama ninyi; lakini mimi namjua na kulishika neno lake” (Yohana 8:55). Ukamilifu wa maadili wa Yesu unazungumza mengi kuhusu uungu Wake.

Yesu Alisamehe Dhambi

Tuseme mtu aliyemuua jirani yake alikuwa ameishi maisha ya hatia kwa miaka mingi. Hatimaye, aliamua kumweleza mmoja wa marafiki zake mambo ambayo alikuwa amefanya miaka mingi iliyopita. Rafiki huyo alisikiliza kwa makini na kusema, “Wewe ni muuaji, lakini nimekusamehe, usijali zaidi kuhusu hilo.” Je, ingefaa nini kwa rafiki wa mtu huyo kumsamehe? Kwa mtu ambaye hakuwa na uhusiano na uhalifu, na hana mamlaka rasmi ya kusamehe uhalifu, haimaanishi chochote. Tunaelewa kwamba msamaha unaweza kutolewa tu na mtu ambaye amekosewa, au ambaye ana mamlaka rasmi ya kusamehe wengine. Ndiyo maana ya ukweli kwamba Yesu alidhani kusamehe dhambi ni jambo la kushangaza sana.

Katika Marko 2, tunapata hadithi ya mtu aliyepooza ambaye alishushwa ndani ya chumba mbele ya Yesu. Yesu alimtazama mtu huyo na kusema, “Mwanangu, umesamehewa dhambi zako” (Marko 2:5). Wengi wa wale waliokuwa wakisikiliza maneno ya Yesu walishangazwa na tamko Lake. Walidai (kwa njia ya swali la kejeli): “Ni nani awezaye kusamehe dhambi isipokuwa Mungu peke yake?” (Marko 2:7). Na walikuwa sahihi: hakuna mtu ila Mungu anayeweza kusamehe dhambi, ambayo ilikuwa ni hoja ya Yesu. Ikiwa alikuwa na uwezo wa kumfanya mtu aliyepooza atembee, Yeye pia alikuwa na uwezo wa kusamehe dhambi zake. Na ikiwa alikuwa na uwezo wa kusamehe dhambi zake, na hakuna awezaye kusamehe dhambi isipokuwa Mungu, basi Yesu lazima awe Mungu. Ukweli kwamba Yesu alidai (na kudhihirisha) kwamba alikuwa na uwezo binafsi wa kusamehe mtu yeyote dhambi zake zote, unamweka tofauti na tabia nyingine yoyote katika historia ya mwanadamu.

Yesu Alikubali Kuabudiwa

Biblia inafunua tena na tena kwamba Mungu pekee ndiye anayepaswa kuabudiwa (Kutoka 20:3-5; 2 Wafalme 17:34-36; Matendo 14:8-18). Biblia pia hufunua kwamba ni lazima mwanadamu ajiepushe na kuabudu malaika. Mtume Yohana alipoanguka chini ili kuabudu mbele ya miguu ya malaika aliyekuwa amemfunulia ujumbe wa Ufunuo, malaika huyo alijibu, akisema, “Angalia, usifanye hivyo. Kwa maana mimi ni mtumishi mwenzako, na wa ndugu zako manabii, na wa wale wayashikao maneno ya kitabu hiki.Mwabudu Mungu” (Ufunuo 22:9, Ufunuo 19:10). Malaika, masanamu, na wanadamu wote hawastahili kuabudiwa kwa heshima inayostahili kwa Mungu pekee. Kama vile Yesu alivyomkumbusha Shetani: “Imeandikwa, ‘Utamwabudu Bwana Mungu wako, umwabudu yeye peke yake’” (Mathayo 4:10).

Tofauti na watu wema na malaika wema ambao daima wamekataa ibada kutoka kwa wanadamu, Yesu alikubali ibada. Ikiwa ibada imewekwa akiba kwa ajili ya Mungu pekee, na Yesu, Yule “asiyejua dhambi” (2 Wakorintho 5:21), alikubali ibada, basi hitimisho la kimantiki ni kwamba Yesu aliamini kwamba Yeye ni Mungu. Mara nyingi Biblia inataja kwamba Yesu alikubali ibada kutoka kwa wanadamu. Andiko la Mathayo 14:33 linaonyesha kwamba wale waliomwona Yesu akitembea juu ya maji “walimwabudu.” Andiko la Yohana 9:38 lafunua kwamba yule kipofu ambaye Yesu alikuwa amemponya, baadaye alikiri imani yake katika Yesu kuwa Mwana wa Mungu na ‘akamwabudu. Baada ya Mariamu Magdalene na wanawake wengine kutembelea kaburi tupu la Yesu, na Kristo aliyefufuka kuwatokea, “walikuja wakamshika miguu na kumwabudu” ( Mathayo 28:9 ). Tomaso alipomshuhudia Kristo aliyefufuka kwa mara ya kwanza, alisema, “Bwana wangu na Mungu wangu” (Yohana 20:28). Baadaye, Yesu alipowatokea mitume huko Galilaya, “wakamwabudu” mlimani (Mathayo 28:17). Siku chache baada ya hapo, wanafunzi wake “wakamwabudu” huko Bethania (Luka 24:52). Tena na tena Yesu alikubali aina ya sifa kutoka kwa wanadamu ambayo inamstahili Mungu pekee. Hakutafuta kamwe kuwasahihisha wafuasi Wake na kuelekeza ibada mbali na Yeye mwenyewe, kama alivyofanya malaika katika Ufunuo au mtume Paulo katika Matendo 14. Wala Mungu hakumpiga Yesu kwa funza wauaji kwa kupokea sifa alizopokea kutoka kwa wanadamu kama alivyofanya Herode. , ambaye, aliposifiwa kuwa mungu, “hakumtukuza Mungu”( Matendo 12:23 ).

Wakati fulani Yesu alisema wakati wa huduma Yake duniani, “Wanapaswa kumheshimu Mwana kama vile wanavyomheshimu Baba. Yeye asiyemheshimu Mwana hamheshimu Baba aliyemtuma” (Yohana 5:23; tazama 5:18; 10:19-39). Akiwa duniani, Yesu aliheshimiwa mara kadhaa. Wafuasi wake walimwabudu. Walimwabudu hata baada ya kupaa kwake mbinguni (Luka 24:52). Tofauti na watu wazuri na malaika wa nyakati za Biblia waliokataa ibada, Yesu bila kusita alipokea utukufu, heshima, na sifa kutoka kwa uumbaji Wake. Kweli, ibada kama hiyo ni moja ya uthibitisho wenye nguvu wa uungu wa Yesu (rejea Ufunuo 5).

Je, Yesu Alikana Kuwa Yeye Ni Mungu?

Ijapokuwa uthibitisho wote uliotolewa kufikia sasa, wengine wamedokeza kwamba Yesu hakudai kuwa wa kimungu. Wanadai kwamba Yeye aliamini tu kwamba Yeye alikuwa nabii, lakini si Masihi ambaye alikuwa Mungu Mwenye Nguvu (Isaya 9:6). Wanaegemeza suala lao kwenye vifungu ambavyo, kwa ufupi, wamevitafsiri vibaya. Angalia kwa ufupi mifano miwili ifuatayo.

Wakati mmoja, kijana tajiri alimkimbilia Yesu na kumuuliza, “Mwalimu mwema, nifanye nini ili niurithi uzima wa milele?” Yesu akajibu kwa kusema, “Kwa nini unaniita mwema? Hakuna aliye mwema ila Mmoja, ndiye Mungu” (Marko 10:17-18). Kulingana na maoni ya kushuku, Yesu anakana kwamba Yeye ni Mungu. Lakini ukichunguza kwa ukaribu maelezo ya Yesu kunaonyesha kinyume kabisa kuwa ndivyo ilivyo. Ona kwamba Yesu hakatai kamwe kwamba Yeye ni “mwalimu mwema.” Anatoa maoni kwamba kuna mmoja tu ambaye ni mwema kweli, na huyo ni Mungu. Hivyo, ikiwa taarifa ya kijana huyo ni ya kweli kwamba Yesu ndiye “mwalimu mwema,” na kuna mmoja tu ambaye ni “mwema” na huyo ni Mungu, basi ni lazima Yesu awe Mungu.

Katika kipindi kingine, Yesu alisali hivi kwa Baba: “Na uzima wa milele ndio huu, wakujue wewe, Mungu wa pekee wa kweli, na Yesu Kristo uliyemtuma” ( Yohana 17:3 ). Eti, kwa kumwita Baba, “Mungu wa pekee wa kweli,” Yesu alijitenga na Uungu. Kuna angalau matatizo mawili makuu katika tafsiri hii ya kauli ya Yesu. Kwanza, ingepingana na vifungu vingine vingi katika Injili ya Yohana. Kwa kweli, jambo kuu la kitabu hiki ni kushuhudia uungu wa Yesu. Pili, mstari huo unaweza kueleweka vyema zaidi katika mwanga wa ukweli kwamba Yesu hakuwa akijilinganisha Mwenyewe na Baba; Alikuwa akitofautisha miungu mingi ya uwongo ya kipagani na Yehova, Mungu wa pekee wa kweli. Zaidi ya hayo, ikiwa rejezo la Yesu kwa Baba kuwa “Mungu wa pekee wa kweli” kwa njia fulani halijumuishi Yesu kuwa Uungu, basi (ikiwa thabiti) ni lazima Yesu pia aondolewe kuwa Mwokozi wa wanadamu. Yehova alisema: “Zaidi yangu mimi hapana mwokozi” ( Isaya 43:11; tazama Hosea 13:4; Yuda 25 ). Hata hivyo, Paulo na Petro walimtaja Yesu kuwa “Mwokozi” wetu mara kadhaa katika maandishi yao yaliyovuviwa (Waefeso 5:23; Wafilipi 3:20; 2 Timotheo 1:10; 2 Petro 1:1, 11; 2:20; nk. ) Pia, ikiwa Yesu ametengwa na Uungu (kulingana na tafsiri isiyo sahihi ya Yohana 17:3), basi, swali, je, Mungu Baba anapaswa kutengwa na kuwa Bwana wa wanadamu? Paulo aliandikia kanisa la Efeso kwamba kuna “Bwana mmoja” (Efeso 4:5 ), na, kulingana na Yuda 4 “Mmiliki wetu wa pekee na Bwana” ni “Yesu Kristo.” Hata hivyo, pamoja na Yesu kuitwa Bwana katika Agano Jipya lote, ndivyo Mungu Baba (Mathayo 11:25; Luka 1:32) na Roho Mtakatifu (2 Wakorintho 3:17). Ni wazi kwamba Biblia inapofunua kwamba kuna Mungu mmoja tu, Mwokozi mmoja, Bwana mmoja, Muumba mmoja ( Isaya 44:24; Yohana 1:3 ), n.k., sababu na ufunuo zinadai kwamba tuelewe waandishi waliovuviwa kuwa hawamjumuishi kila mtu. na kila kitu—zaidi ya washiriki wa Uungu.

Hitimisho

Miaka 2,000 iliyopita, Myahudi mmoja mwenye bidii aitwaye Sauli alipingana na Ukristo kwa nguvu zake zote. Alimwamini Yesu Kristo kuwa mlaghai na wafuasi wake kudanganywa. Aliwakimbiza kutoka mji hadi mji, akiwafunga, na kushiriki katika vifo vyao. Kisha Sauli akaona “nuru.” Yesu alimtokea na Sauli alitambua kosa la kutisha alilokuwa amefanya. Moyo mnyoofu wa Sauli ulivutiwa sana na uthibitisho uliopatikana kwake kiasi kwamba aligeukia Ukristo na kuwa kani yenye nguvu katika kueneza Injili.

Na hivyo leo, wale wanaokuja kwa Yesu Kristo kwa mioyo iliyo wazi na ya uaminifu hupata uthibitisho wenye nguvu wa kuamini kuwa Yeye ni Mungu. Alitimiza unabii wote wa Agano la Kale kuhusu Masihi. Alifanya miujiza ya aina nyingi ili kuthibitisha ujumbe Wake. Alitabiri kifo na ufufuo wake mwenyewe. Alikubali ibada. Aliishi maisha makamilifu ya kiadili, yasiyo na dhambi. Na kwa ujasiri alidai kwamba alikuwa na uwezo duniani wa kusamehe dhambi. Mtu anapofuata uthibitisho huu wote hadi mwisho wake kwa usahihi, atainama mbele ya Yesu Kristo na kutangaza, kama vile mtume Tomaso alivyofanya, “Bwana Wangu na Mungu Wangu” ( Yohana 20:28 ).

[KUMBUKA: Kwa maelezo zaidi kuhusu asili ya Kristo, angalia kitabu chetu Tazama! Mwanakondoo wa Mungu au tembelea sehemu ya “Uungu wa Kristo” ya tovuti yetu www.apologeticspress.org. Pia, ili kujifunza kile ambacho Biblia inafundisha kuhusu jinsi ya kupokea zawadi ya wokovu isiyolipiwa na yenye neema ambayo Yesu aliwezesha iwezekane, angalia kitabu chetu cha kielektroniki kisicholipiwa Kupokea Zawadi ya Wokovu kwenye apologeticspress.org/PDF-books.aspx.]

 MAREJEO

Butt, Kyle and Eric Lyons (2015), “3 Good Reasons to Believe the Bible is from God,” Reason & Revelation, 35(1):1-5,8-11, January, https://www.apologeticspress.org/APContent.aspx?category=13&article=5089&topic=102.

Lyons, Eric and Kyle Butt (2014), “7 Reasons to Believe in God,” Reason & Revelation, 34[10]:110-113,116-119, October, https://apologeticspress.org/apPubPage.aspx?pub=1&issue=1175.

---

Published July 29, 2024